A.Eppner&Co., Wleń, No 15005

[pmwas 9250]

Niedawno przybył do mnie z dalekiej Australii - niewielki (43mm) zegarek Eppnera wyprodukowany we Wleniu (czyli z grubsza w okolicach roku 1860-go).

O zegarkach Eppnera napisałem nieco na stronie głownej...

 

https://kmziz.pl/artykul/powrot-do-srebrnej-gory

 

...choć jest to bardzo ogólny, zdawkowy opis, bo chodziło mi raczej o podzielenie się wrażeniami z podróży niż o precyzyjny opis niemieckiego producenta.

Dla władających - natomiast - językiem niemieckim polecam opracowanie szczegółowe o Eppnerach tutaj:

 

http://hans-weil.faszination-uhrwerk.de/eppner-berlin.pdf

 

Ale pora wrócić do tematu - mój kolejny Eppner:

 

 

I kolejny zegarek-demolka, choć nie taka, jak poprzedni egzemplarz.

Mamy tu pogięty włos i uszkodzoną tarczę, ale osie wszystkie całe - będzie żył... chyba

 

Po rozmontowaniu mechanizmu czekała mnie niespodzianka - jedna z palet kotwicy była przekrzywiona, co oczywiście natychmiast poprawiłem, by zobaczyć, ze druga wcale nie jest prosta. Po prostu jej nie było!

 

 

I tu pojawił się kłopocik, bo palety tej kotwicy są bardzo maleńkie i niemal trójkątne (jesli spojrzeć od góry), i weź tu teraz znajdź taką paletę. Trzeba by dobrego jubilera, zeby doszlifować rubinek do zadanego kształtu, ale można też po prostu rozgniesć pół pately na pył i wkleić resztę.

Oczywiscie - to gorsze rozwiazanie, ale i moja jedyna deska ratunku.

 

Włos prosty, paleta wklejona...

 

 

...zegarek prawie gotowy do montażu.

Prawie, bo brakowało jeszcze centralnej osi.

Przy braku precyzyjnych narzędzi do toczenia osi, mogłem jedynie z grubsza obrobić znalezioną w śmieciach oś, by mniej więcej pasowała.

Przez to ćwiertnik jest nieco luźny, bo obtoczyłem ciut za bardzo - z dwojga złego lepiej, żeby się ślizgał, niż żeby coś pękło przy montażu.

 

Montujemy:

 

 

To dziwne uczucie montować zegarek ze swiadomością, ze on przecież ma sporą szansę wcale nie ruszyć - narobiłem się z osia centralną, a potem po złożeniu czekać mnie mogła przykra niespodzianka.

Kolejny problem pojawił się po załozeniu koła wychwytowego, które okazało się być mocno skrzywione na osi.

Koło musiałem wymontować i ponownie nabić (w zasadzie "dobić") na nabijarce, i byłem absolutnie pewny, ze to się spierniczy, ale nie - po ponownym zamontowaniu w mechanizmie koło było już proste.

 

 

Eppnerowski wychwyt kotwicowy z podwójnym przerzutnikiem. W tych czasach nie był to taki częsty widok, bo dominował pojedynczy przerzutnik.

Mechanizm ma numer 15005, pasujący do numeru z koperty.

 

 

Koperta E.A.Hoeser, poddostawca dla Eppnera - wszystko prawidłowo.

 

 

Tarczę zaciapałem, dobrałem nienajgorsze wskazówki.

Tarcza ma

Koperta posiada ładne zdobienia na deklu i monogram NI czy IN...

 

 

I pora na wewnętrzny dekiel z oznaczeniami:

 

 

Zegarek to 7 kamieniowy anker z fabryki w Laehn (Wleń). 

Mechanizm powstał na bazie ebauche'a z Beaucourt (Japy) i ma charakterystyczny dla tego producenta kształt płyt.

 

 

Jakość wykończenia płyt nie chwyta za serce, ale to dobrej jakości mechanizm - jakość elementów mechanicznych nie zostawia wiele do życzenia.

Zegarek chodzi, choć potrafi się zatrzymać, a ponadto troszkę mu się cwiertnik slizga.

 

Ogólnie - wleńskie Eppnery nie są łatwe do zdobycia, bo powstało ich stosunkowo mało (patrząc po numerach seryjnych to jakieś 20.000), wiec jestem bardzo szczesliwy z zakupu

 

 

 

[janekp 516]

Bardzy  ladny reportaz,przy  okazji  obejrzalem  swoje  kieszonki,widze  z enumeracja  kopert  odbiegala od  numeracji werkow  ale  byla  kolejna,EAH  moj ma  numer 13xxx

[pmwas 9250]

Koperty miały osobne numery, a dodatkowo nabijano nr mechanizmu. Częsta praktyka w tym okresie.

[kiniol 2282]

W opisie podróży do Wlenia są nieścisłości dotyczące zegara ratuszowego... Warto poprawić...

[pmwas 9250]

Informacje pochodzą z wleninfo.pl - o jakie nieścisłości chodzi?

 

 

[EDIT - przeczytałem jeszcze raz - faktycznie coś mi umknęło za pierwszym razem ]

Edytowane 24 Lutego 2019 przez pmwas

[Wagro56 109]

"Zegarek chodzi, choć potrafi się zatrzymać, a ponadto troszkę mu się cwiertnik slizga."

Podziwiam i serdecznie gratuluję.

[kiniol 2282]

Informacje pochodzą z wleninfo.pl - o jakie nieścisłości chodzi?

Zegar wykonał Johann Gotlieb Becker w 1801 roku. W 1864 Eppner przerobił wychwyt na nożycowy i zastosował krótsze wahadło. W 2014 roku wykonałem pełen remont zegara z montażem automatycznego naciągu. Zegar pracował do momentu gdy wybrano nowego pisowskiego burmistrza z "dobrej zmiany", który wraz ze swoim tatą rozgrzebał zegar, bo stwierdził, że wszystko jest tam źle zrobione... Od tego czasu zegar stoi...

[pmwas 9250]

No widzisz - było źle to teraz jest jeszcze gorzej...

 

Wysłałem prośbę o zmianę wpisu o zegarze.

Dzięki!!!

Edytowane 24 Lutego 2019 przez pmwas

[kiniol 2282]

Było dobrze, teraz jest źle... a może być jeszcze gorzej...

[pmwas 9250]

Było dobrze, teraz jest źle... a może być jeszcze gorzej...

 

Rany, taki żarto to był, wiadomo, ze było dobrze

[kiniol 2282]

Zbyt emocjonalnie podchodzę do tego zegara i zupełnie tracę poczucie humoru w jego temacie, wybacz...  Jaja trzeba upierniczyć im przy samej szyi... Dobra, precz z mową nienawiści...

Edytowane 24 Lutego 2019 przez kiniol

[pmwas 9250]

rozumiem, też bym się rozeźlił...

[pmwas 9250]

Tu późniejszy Eppner ze Srebrnej Góry, z roku - jak widac po dedykacji - 1917.

6 kamieniowy cylinder w srebrze.

 

 

 

 

 

 

[kiniol 2282]

Widzę, że łykasz wszystko...  Cieplice...

Edytowane 5 Marca 2019 przez kiniol

[pmwas 9250]

O, dzięki

Nie mogłem rozszyfrować nazwy miejscowości

 

Stan fajny, to co nie łyknąć

Edytowane 5 Marca 2019 przez pmwas

[kiniol 2282]

Gdyby był kotwiczny, to byśmy powalczyli... Kangur był dla mnie zbyt zniszczony...   ale gratulacje i fajnie, że wrócił do kraju. Będę chyba coś dla Ciebie miał...

Edytowane 5 Marca 2019 przez kiniol

[Paweł Bury. 5774]

Jeśli mogę

 

 

Cieplice (Warmbrunn) wiele zawdzięczały Schaffgotschom, a Malinnik (Herischdorf), miejscowość włączona w 1941 roku do Cieplic, najwięcej zawdzięczała Füllnerom. W 1854 roku Heinrich Füllner pochodzący z Wrocławia, założył tam Warsztaty Remontowe Maszyn Papierniczych. Jego syn Eugen Füllner, po nabyciu szlifierni w Malinniku i zakupie dodatkowych terenów, na początku XX wieku zbudował duży i nowoczesny Zakład Budowy Maszyn Papierniczych (Maschinenbauanstalt Warmbrunn).

 

źródło - https://www.jelonka.com/eugen-fuellner-niedoscigniony-wzor-biznesmena-59513

 

- http://www.muzeum-cieplice.pl/index.php/pl/historia-muzeum/plan-parku

 

A tłumaczenie na kopercie to

 

Za wierną/ lojalną pracę 1897-1917  od Heinrich Füllner  Cieplice (Warmbrunn)

 

 

Fajny

[kiniol 2282]

Paweł, zawsze możesz... To są te zakłady przed aquaparkiem w Cieplicach, prawda?

[Paweł Bury. 5774]

Paweł, zawsze możesz... To są te zakłady przed aquaparkiem w Cieplicach, prawda?

Eugen Füllner zmarł w 1925 roku i został pochowany na cieplickim cmentarzu. W 1932 roku, obok niego spoczęła żona. Grób ten istnieje do dzisiaj i jest pod opieką PM Poland. W 1934 roku, dawne zakłady Füllnera kupiła firma Maschinenfabrik AG vorm. Wagner & C.O. w Köthen (później zmieniono nazwę na " Füllnerwerk GmbH"). W czasie wojny pracowali w nim jeńcy wojenni i pracownicy przymusowi z całej Europy. Po wojnie maszyny z zakładów wywieźli Rosjanie, a Polacy od podstaw wszystko odbudowali. Zakład zmieniał właścicieli, istnieje do dzisiaj i prosperuje na rynkach światowych. Na części jego terenu znajdują się Termy Cieplickie.

B)

[pmwas 9250]

Super, dzięki za te informacje

Co ciekawe, zegarek przyleciał z USA...

[pmwas 9250]

Widzę, że łykasz wszystko...  Cieplice...

 

To juz ponad rok (!). Dopiero teraz znalazłem czas, żeby się nim zająć.

Szczerze mówiąc - zwykły cylinderek w zasadzie nie wydawał się pociągający

 

Miałem mały problem podczas demontażu, bo kołek mocujący tarcze położony przy bebnie spreżyny nie dawał się wyciągnąć, a wycpchnąc nie było jak (brak dostepu z drugiej strony).

Musiałem najpierw zdjąć mostek i dopiero potem tarczę...

 

Mechanizm posiada mechanizm ograniczający naciąg spreżyny -cos jak mechanizm genewski (tzw "maltanka"), ale inaczej skonstruowany...

 

 

Wałek bębna posiada bolec, który został wciśnięty do środka (prawdopodobnie, żeby go "wyłączyć"). Niewątpliwie zwiększa to rezerwę chodu i - w erze lepszych sprężyn - w zasadzie wydaje się zasadne, ale ja lubię, jak wszystko działa jak było zaprojektowane, więc (jako że otwór przeriercono na wylot) wypchnąłem bolec z powrotem

 

 

Działa, więc możemy montować mechanizm...

Zwykły cylinder - bęben,trzy koła i koło wychwytowe, a pod tarczą chybotkowy mechanizm nastawczy obsługiwany przyciskiem...

 

 

Mechanizm posiada dodatkowo obrotowy element zwalniający zapadkę naciągu.

Przy montażu mostka zauważyłem przesunięcie obręczy balansu w lewo - ogranicznik koła balansowego powinien być w linii z bolcem w mostku balansu.

Ponieważ przy naprawach ktoś mógł nieco zrotować sam cylinder, najpierw się upewniłem, ze zegarek "kuleje" i obróciłem mocowanie włosa na osi tak, by chodził równo.

Tarcza ma 3 nóżki mocowane kołkami...

 

 

Wałek naciągowy montowany jest w kopercie. Gdybym nie chciał koperty wykąpać, można by go nie demontować...

 

 

 

Mechanizm chodzi ładnie i "mocno". I w miarę równo, choć regulacja chodu w wychwycie cylindrowym jest trudniejsza i o wiele bardziej frustrująca niż w kotwicowym...

 

 

Stan techniczny i wizualny całkiem dobry, tak jak koperty...

 

 

Tarcza nieco gorsza. Nie zła, ale gorsza

Jeszcze raz dedykacja (lubię zegarki z dedykacjami )…

 

 

...i - na koniec - fabryka Eppnera na starej pocztówce

 

 

I już miłego dnia!!!

Edytowane 22 Marca 2020 przez pmwas

[kiniol 2282]

Zegarek z Cieplic... mijam tę fabrykę co jakiś czas...

Edytowane 22 Marca 2020 przez kiniol

[papax 97]

Zegarek z Cieplic... mijam tę fabrykę co jakiś czas...

Akurat ten nie jest z Cieplic, tylko ze Srebrnej Góry (Silberberg) .

 

Edit: Chyba, że eppner wszystkie zegarki z tego okresu oznaczał silberberg

Edytowane 22 Marca 2020 przez papax

[kiniol 2282]

Jest z Cieplic, gdyż tam został podarowany i sygnaturę o tym fakcie ma na deklu wewnętrznym. O to mi chodziło. a to, że wykonany w Srebrnej to jasne...

[pmwas 9250]

Takie toto z alle...

Urwany dekiel, ale poza tym całkiem niezły...