dziadek

Ten model roczniaka jest w katalogu wydanym przez firmę Jahresuhrenfabrik A.Schatz & Sohne. Powyższa firma powstała w 1923 roku i zakończyła produkcję roczniaków w 1971r. W Twoim zegarze na mechanizmie nie widać żadnych numerów seryjnych i żadnej sygnatury, więc jeżeli płyty mechanizmu mają wymiary 88mm wysokości i 65mm szerokości i nie posiadają żadnych sygnatur i numerów to oznacza, że zegar został wyprodukowany po roku około 1934. Moim zdaniem patrząc na ramkę tarczy można powiedzieć, że ten zegar został wyprodukowany w tym samym okresie, w którym produkowano zegary królewskie, bo w królewskich są takie same ramki tarcz. Co by moim zdaniem oznaczało, że ten zegar został wyprodukowany pomiędzy rokiem 1934 a 1939r.

Kol Piotrze, po przeczytaniu kilku Twoich ostatnich postów odnoszę wrażenie, że pomimo iż Koledzy bardzo szczegółowo opisali Ci zasadę działania wychwytu cylindrowego, to nadal jej nie zrozumiałeś. Proponuję, żebyś przebrnął przez temat jeszcze raz i jeżeli nadal będziesz miał wątpliwości i niejasności, to możemy się spotkać i bardzo szczegółowo Ci wyjaśnię i narysuję ogólną zasadę działania wychwytu cylindrowego, jak również różnicę pomiędzy cylindrem współpracującym ze zwykłym balansem a cylindrem, który współpracuje z wahadłem torsyjnym. Powiem Ci również, czym dokładnie różni się praca cylindra w wizualizacji od pracy cylindra w Twoim roczniaku. No i co najważniejsze, to gratuluję Ci posiadania tego roczniaka. Zegar, a właściwie to konstrukcja jego mechanizmu jest niezwykle rzadko spotykana, a filmy które dołączyłeś do naszego Forum, to chyba jedyne dostępne filmy w sieci pokazujące pracę wychwytu cylindrowego we współpracy z wahadłem torsyjnym. W związku z tym, jako miłośnik i zbieracz zegarów z wahadłem torsyjnym bardzo serdecznie Ci dziękuję.

Bardzo ładny zegar kupiłeś, moim zdaniem to najładniejszy roczniak jakie Kern&Sohne produkował. Włos ma grubość 0.0036" (0,091mm), reszta na zdjęciu.

Pytanie Nr. - 45 poprawna odpowiedź to: "Jeden obrót kółka bębnowego powoduje 96/12 – 8 g, siła zapędowa sprężyny 41/2 x 8 – 36 g." Było to już ostatnie pytanie z broszury zatytułowanej; Oświadczenie. Zgodnie z art.29 ust.1 Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 luty 1994r. oświadczam, że cytowane powyżej pytania i odpowiedzi zawarte w tej broszurze, cytowałem tylko i wyłącznie w celach związanych z nauczaniem. Oświadczam również, że nie osiągnąłem i nigdy nie będę osiągał z tego tytułu żadnych korzyści materialnych i osobistych. Do zacytowania na tutejszym Forum KMZiZ obszernych fragmentów treści zawartych w tej broszurze, zainspirowała mnie PRZEDMOWA autora broszury Michała Nowickiego. Dziadek. (dane osobowe znane administratorowi Forum KMZiZ) Chciałbym jednocześnie podziękować Kolegom za czynny udział w odpowiadaniu na pytania, a w szczególności Koledze Arkowi. Mam nadzieje, że pytania i odpowiedzi zawarte w tej broszurce przyczyniły się do poszerzenia wiedzy o naprawianiu zegarków i zegarów które prawie wszyscy tu zbieramy i kochamy. Na koniec dodam, że tematu nie mam zamiaru jeszcze zakończyć. W najbliższym czasie napiszę, w jakie narzędzia powinien być wyposażony warsztat czeladnika który będzie chciał samodzielnie naprawiać zegary i zegarki. Będzie to oczywiście lista narzędzi i przyrządów z tzw. niezbędnego minimum. Natomiast w przyszłym roku, zacytuję pytania z broszury opracowanej i wydanej w roku 1976 przez Centralny Związek Rzemiosła pt. Powyższa broszura zawiera moim zdaniem bardzo dużo ciekawych i w większości dość trudnych pytań.

Pytanie Nr.44 - poprawna odpowiedź to: "Aby czopy były starannie wypolerowane, a końce ich zaokrąglone, otwory łożyskowe nie za duże, nie owalne, nie szorstkie i nie za ciasne; aby zaokrąglenia końców czopów mało wystawały ponad zagłębienia do oliwy, zabierania i wychwyt były w porządku, a widełki na wahadle nie były za szerokie i miały dostateczny luz. Wskazówka godzinowa winna posiadać również dostateczny luz, a otwory łożyskowe, kółka, zębniki winne być doskonale wyczyszczone i prawidłowo naoliwione. Prócz tego zważać należy, by sprężynka wahadłowa miała tylko tyle luzu, by wahadło swym ciężarem w kierunku pionowym się kierowało. Również zważać należy na to, by punkt zgięcia sprężynki krył się z czopem kotwicy." 45 - "Jakie przeniesienie obrotów powstaje, gdy kółko bębenkowe ma 96 zębów, zębnik minutowy 12, a sprężyna 41/2 obrotów siły zapędowej." PS. Jest to już ostatnie pytanie i szczerze powiem, jak dla mnie w zestawieniu z odpowiedzią, mało zrozumiałe.

Tak mniej więcej wygląda cylinder przy balansie. A tak wygląda przy roczniaku Beckera. Dodam tylko, że przy roczniakach Beckera cylinder wygląda trochę inaczej, ponieważ cylinder w roczniaku pracuje tylko w zakresie (o ile dobrze pamiętam) max 120 stopni.

Dodatkowe informacje masz w domu. "Lexikon" Hans-Heinrich Schmid. Tom2 str. 159.

Fibo, w ramach rewanżu (wiesz za co), znalazłem Ci prawdziwego producenta Twojego kareciaka, tego poniżej. Mało tego, masz w domu do niego oryginalny mechanizm tylko w innym zegarze, trzeba tylko zamienić sam mechanizm i wahadło, tarcza i podkład są w nim oryginalne i będziesz miał stan pierwotny i jednocześnie niezwykle rzadko spotykanego kareciaka tej firmy. Dodam tylko, że w oryginalnym zestawie pokazanym na rycinie ma wahadło kompensacyjne. Skan tej strony dam Ci za dwa dni w prezencie gwiazdkowym.

Pytanie Nr.43 - poprawna odpowiedź to: "Na absolutnej niezmienności używanego materiału. Inwar (w skróceniu od "invariable"- niezmienny) składa się z 2/3 chemicznie czystego żelaza i 1/3 niklu. Materiał ten zmienia się mniej niż platyna, a wynaleziony został i zastosowany do wahadeł przez Dr-a Rieflera w Monachium w roku 1897." 44 - "Na co zważać należy przy reparacji zegarów w szczególności?"

Pytanie Nr.52 - poprawna odpowiedź to: "Wyrównanie długości osiąga się przez umieszczenie po obu stronach wahadła rur szklanych, napełnionych rtęcią w miejsce soczewki. Pod wpływem działania ciepła zmienia się punkt ciężkości wahadła przez wznoszenie się rtęci o tyle, o ile się wahadło wydłuża. Doświadczenie jednak wykazało, że rozgrzewanie i oziębianie się rtęci nie idzie w parze z szybkością zmiany długości wahadła, dlatego zaniechano dalszego stosowania tego systemu." 53 - "Na czym polega doskonałość wahadła z aliażu inwar?"

Pytanie Nr.51 - poprawna odpowiedż to: "Przy tem wahadle używa się prętów stalowych i mosiężnych lub stalowych i cynkowych." 52 - "Jak urządzone jest wahadło rtęciowe?"

Pytanie Nr.50 - poprawna odpowiedź to: "Prętowe, rtęciowe, inwarowe i rzadziej krzemiowe. Ostatnie wynaleziono w roku 1912 w Wiedniu." 51 - "Jak urządzone jest wahadło prętowe?"

Kol. Piotrze, Nie ma problemu, pytaj, zwłaszcza, że kilka lat temu rozmawialiśmy obydwaj o roczniakach i mówiłeś wtedy, że masz w swoich zbiorach roczniaka (nie chcę pisać o szczegółach na publicznym forum), nawet zapraszałeś mnie do siebie do domu żeby go obejrzeć, ale jakoś tak mi zeszło i nie pojechałem. Ale może spotkamy się w Powsinie na piwku i pogadamy którejś soboty lub niedzieli jak się trochę ociepli. Las Kabacki to mój rejon spacerowy i Twój zapewne też.

Odpowiadając wprost na pytanie, to napiszę, nie wiem. Ale moim zdaniem, numery i sygnatury które były bite za pomocą puncy lub stempla, były bite na początku procesu produkcyjnego i w toku dalszej produkcji służyły do dodatkowego oznaczenia ostatnią cyfrą wszystkich części i podzespołów włącznie z wahadłem. Więc trwałe dobijanie własnych inicjałów zegarmistrza w końcowym etapie produkcji było już moim zdaniem niedopuszczalne, zwłaszcza w rocznikach. Osobiście, nigdy dotąd nie spotkałem się z roczniakiem który miałby wybite w fabryce jakieś dodatkowe inicjały zegarmistrza który składał lub regulował mechanizm roczniaka. Jest podobno tylko jeden taki zegar roczny który ma na plecach informację, mówiącą o współpracy Gustava Beckera z Harderem i z nabitym numerem seryjnym przynależnym do fabryki Beckera.

Moim zdaniem przyczyną zamontowania dodatkowych obciążników jest niewłaściwie dobrana długość i grubość włosa. A samo wahadło (bez tych obciążników) myślę że jest oryginalne i na dodatek jedno z pierwszych, bo ma nabity numer. Nie przypominam sobie żebym kiedykolwiek widział takiego JUF-a w drewnianej obudowie. Dołączam zdjęcie takiego wahadła w 30 dniowym małym roczniaku z dokładnie takim samem mechanizmem.

Włos powinien mieć grubość dokładnie taką jak napisał Fibo. W katalogach mnie dostępnych, wahadło tego typu występuje tylko bez tych dodatkowych obciążników. Zdjęcie tylniej płyty z zamontowanym włosem zapewne bardziej rozjaśni sprawę. W tych zegarach widełki są montowane w dość dużej odległości od górnej zawieszki. Więc może jakiś zegarmistrz żle dobrał włos i żle ustawił widełki i to wszystko skorygował na wahadle dodatkowym obciążeniem. Moim zdaniem jest mało prawdopodobne, żeby takie wahadło z dodatkowym dociążeniem zamontowano w fabryce. Ale jest takie powiedzenie, o którym mi czasem przypomina moja feministka, "nigdy nie mów nigdy"

Jak ma taki sam numer to znaczy, że wahadło i mechanizm to komplet. Jak wieczorem wrócę do domu to sprawdzę w katalogach, jaki powinien w nim być zamontowany włos.

Te wahadła z dwiema kulkami montował do swoich roczniaków 30 dniowych JUF i tylko 30 dniowych. Roczniaki 30 dniowe są nieco inaczej skonstruowane niż 400 dniowe i nie wymagają tak ciężkiego wahadła. W tych 30 dniowych wystarczają dwie kuleczki i cienki włos. Wahadło z dwiema kuleczkami które pokazałeś na zdjęciach opatentował JUF i jeżeli ma nabity patent DRGM 589622, to znaczy że zostało wyprodukowane pomiędzy rokiem 1914 a 1917. Te dodatkowe wałeczki, moim zdaniem ktoś dołożył dodatkowo, nie jest to wyrób fabryczny. Prawdopodobnie przyczyną dołożenia wałeczków, było zastosowanie tego wahadła do innego roczniaka z rezerwą chodu 400 dni, lub zastosowania w 30 dniowym roczniaku innego włosa.

A zegar szklany klosik ma?

Ładny zegar, dziadek również składa gratulacje!!!! Tylko ktoś mu dupsko podciął.

Pytanie Nr.49 - poprawna odpowiedź to: "Długość zwyczajnego wahadła zmienia się pod wpływem zmiany temperatury, tak że przy zwiększaniu ciepła opóźniają się one a przy oziębianiu pospieszają wahania, co nie powinno mieć miejsca przy zegarach precyzyjnych." 50 - "Jakie rodzaje wahadeł wyrównawczych dotychczas wynaleziono?"

Kasiu, to coś dla Ciebie takiego jeszcze chyba nie masz. http://www.youtube.com/watch?v=kQ-l5PlDa-k

Pytanie Nr.48 - poprawna odpowiedź to: "Druciane, włókniowe, klinowe i sprężynkowe" 49 - "Czemu używa się przy precyzyjnych zegarach wahadeł wyrównawczych czyli kompozycyjnych?"

Dlaczego 5 lat, przecież Becker pierwsze roczniaki wyprodukował patrząc na numer seryjny w 1872r.

Komputerów nie było, Internetu nie było, listy tylko pisali, wiec mało o sobie wiedzieli, a Becker miał dużą fabrykę i nie wszystkie nowinki techniczne patentował. To tak najprościej jak można.